Giữa thế giới hội họa đương đại đang không ngừng chuyển mình, Lê Thừa Hải nổi bật như một nghệ sĩ chọn đi con đường riêng – nơi cảm xúc và suy niệm hòa quyện trong từng lớp màu. Xuất thân từ làng nghề mộc Mỹ Xuyên, anh mang theo sự tỉ mỉ, cần mẫn của người thợ và biến chúng thành “những nhát cọ tâm hồn” trên toan. Mỗi tác phẩm của Lê Thừa Hải không chỉ là bức tranh, mà là một mảnh ký ức, một đoạn nhật ký được anh viết nên bằng màu sắc và cảm xúc, để rồi người xem như được bước vào thế giới nội tâm sâu thẳm của chính người họa sĩ.
Từ làng mộc đến hành trình đi tìm giọng nói màu sắc
Lê Thừa Hải, Chân dung kẻ chìm trong lối suy nghĩ trắng. Nguồn: Báo Tuổi trẻ.
Sinh năm 1990 tại Huế, ít ai biết rằng Lê Thừa Hải lớn lên trong một gia đình có truyền thống làm mộc ở Mỹ Xuyên, Phong Hoà. Chính cái nôi nghệ thuật dân gian ấy đã sớm nuôi dưỡng niềm say mê sáng tạo trong anh, dẫn lối Lê Thừa Hải bước vào con đường nghệ thuật chuyên nghiệp.
Anh theo học và tốt nghiệp Đại học Mỹ thuật Huế năm 2013, tạo nền tảng vững chắc để từ năm 2017, anh toàn tâm theo đuổi đam mê hội họa cho đến nay. Hành trình nghệ thuật của Lê Thừa Hải là chuỗi tự sự thầm lặng, nơi mỗi nét cọ đều chất chứa tâm tư và chiêm nghiệm riêng. Khi thưởng lãm tranh của anh, người xem khó khỏi ngạc nhiên trước cách những suy tưởng rộng lớn, sâu sắc lại có thể được tóm gọn tinh tế trên một mặt toan trắng đầy cảm xúc.
Lê Thừa Hải, Chiếc lồng màu xanh. Nguồn: LUXUO.
Sự nghiệp nghệ thuật của Lê Thừa Hải ghi dấu với hai triển lãm cá nhân – “Nói chuyện gì khi nói chuyện vu vơ” (TP. Hồ Chí Minh, 2022) và “Giấc mơ trong những chiếc hộp” (Hà Nội, 2024) – anh đã kịp khẳng định bản sắc riêng của một nghệ sĩ độc lập, theo đuổi ý niệm sâu sắc cùng phong cách vẽ “xấu” đầy lạ lẫm.
Trong triển lãm “Nói chuyện gì khi nói chuyện vu vơ”, Lê Thừa Hải mang đến một chuỗi tác phẩm tự sự giàu tính cá nhân, nơi nội dung được dàn trải như những trang nhật ký mở. Ở đó, những câu chuyện về giàu – nghèo, quyền lực và ước mơ được anh tái hiện trực quan, sinh động, vừa chân thật vừa ám ảnh. Bằng những gam màu mạnh cùng độ tương phản rõ rệt, anh gieo vào người xem cảm giác day dứt, suy tư. Sự “lộn xộn có chủ ý” trong bố cục – nơi các hình ảnh tưởng chừng không liên quan lại liên kết bằng sợi dây cảm xúc vô hình – tạo nên sự thân thuộc khó lý giải. Có lẽ đâu đó trong tranh Lê Thừa Hải, người ta bắt gặp những trăn trở, lo toan rất đời thường, phản chiếu từ chính bản thân mỗi người. Với 27 tác phẩm đa dạng kích thước, triển lãm này có thể được xem như “những dòng nhật ký thị giác” mà anh đã tỉ mỉ ghi lại bằng cảm xúc và chiêm nghiệm của mình.
Lê Thừa Hải, Khúc hát lênh đênh. Nguồn: LUXUO.
Vẫn trung thành với bảng màu mạnh, giàu tính đối kháng, nhưng trong triển lãm “Giấc mơ trong những chiếc hộp”, Lê Thừa Hải mang đến một góc nhìn trầm lắng và sâu nội hơn. Nếu ở triển lãm trước, anh kể những “trang nhật ký đời thường” với nhịp điệu phóng khoáng, thì lần này, cảm xúc trong tranh lại nặng trĩu tâm tư, gợi nên một cảm giác “ngộp thở” – như thể người xem đang bị cuốn vào những ý niệm sâu kín của chính tác giả. “Cuộc đời là những chiếc hộp” – cách ví von của anh mở ra nhiều tầng nghĩa. Trong mỗi chiếc hộp ấy, có thể chứa những tâm sự bị che giấu, hoặc những ước mơ buộc phải xếp sang một bên vì sự gò bó, khuôn phép của xã hội. Bằng loạt tác phẩm này, Lê Thừa Hải không chỉ tiếp tục hành trình “ghi nhật ký bằng hội họa”, mà còn đặt câu hỏi về tự do, giới hạn và bản ngã con người trong thế giới đương đại.
Tân biểu hiện – Ngôn ngữ tự sự trong tranh của Lê Thừa Hải
Chất tự sự trong tranh của Lê Thừa Hải thể hiện rõ ở cách anh tiếp cận mới mẻ với một phong cách tưởng chừng quen thuộc. Theo đuổi dòng tranh “xấu” – tân biểu hiện – anh tin rằng chỉ có thể loại này mới diễn tả trọn vẹn con người thật của mình. Với bút pháp phóng khoáng, không câu nệ vào chi tiết hay sự tỉa tót cầu kỳ, Lê Thừa Hải để cho ý niệm và cảm xúc tuôn trào tự nhiên trong từng nét vẽ. Chính sự tự do trong biểu đạt ấy giúp tác phẩm của anh chạm đến người xem một cách trực diện và mạnh mẽ, mang lại cảm giác như đang được đối thoại thẳng thắn với tâm hồn người họa sĩ.
“Cảm xúc của mình đôi khi đến nhanh, mạnh và rất dứt khoát, chỉ có tân biểu hiện mới truyền tải được hết ý niệm của mình lên toan nên mình lại thích dùng cái này để nói chuyện của mình.” – hoạ sĩ Lê Thừa Hải chia sẻ.
Lê Thừa Hải (thứ 2 trừ trái sang) và bạn bè tại triển lãm "Giấc mơ trong những chiếc hộp". Nguồn: Báo điện tử An ninh Thủ đô.
Với Lê Thừa Hải, hội họa không chỉ là sự thỏa mãn cái tôi nghệ thuật, mà còn là những trang nhật ký bằng hình, nơi anh gửi gắm trọn vẹn tâm tư, cảm xúc qua từng nét cọ. Thói quen ghi chép và quan sát hàng ngày, cùng việc góp nhặt chất liệu từ đời sống thường nhật, đã trở thành nguồn cảm hứng dồi dào giúp anh thăng hoa trong sáng tạo. Mỗi lần đứng trước tấm toan trắng, cảm xúc trong anh lại tuôn trào mạnh mẽ, như thể từng nét vẽ là một lời tự sự chân thành về cuộc sống và chính con người anh.
“Khi đứng trước một mặt toan trắng, không phải mình chưa biết vẽ cái gì. Thực ra, mình có một thói quen là ghi chép trong những lúc chưa biết vẽ gì; hoặc những lúc tập trung làm việc, mình cũng thường xuyên ghi chép và làm những phác thảo nhỏ. Rồi đến khi thực hiện trên toan lớn thì đó là sự tổng hoà của tất cả những điều mình đã ghi chép từ môi trường xung quanh, tâm tư tự sự, hoặc là những cách nhìn của mình đối với bối cảnh xã hội... Những khoảng nhỏ trong một bức tranh lớn của mình đôi khi có thể tách ra thành những đoạn nhật ký riêng lẻ.”
Lê Thừa Hải, Trích đoạn giấc mơ, 2024. Nguồn: Báo điện tử An ninh Thủ đô.
Trong tác phẩm “Trích đoạn giấc mơ”, Lê Thừa Hải tạo nên ấn tượng thị giác mạnh mẽ ngay từ cái nhìn đầu tiên. Nền xanh được anh sử dụng như một không gian mơ hồ, vừa sâu thẳm vừa tĩnh lặng, làm nổi bật khối vuông trung tâm – điểm nhấn thị giác như cửa ngõ mở vào thế giới nội tâm. Tổng thể bức tranh chứa nhiều chi tiết đan xen, được liên kết bằng những “đường dây” trắng – vừa như mạch tư duy, vừa như sợi dây vô hình kết nối ý thức và tiềm thức. Nhìn vào đó, người xem có cảm giác như đang bước vào một “vụ án thị giác”, nơi Lê Thừa Hải cùng người thưởng lãm tự mình đi tìm lời giải cho những ẩn ý sâu xa của giấc mơ và đời sống.
Nhìn lại hành trình nghệ thuật của Lê Thừa Hải, ta thấy một người nghệ sĩ luôn kiên định với lựa chọn của mình: vẽ để kể, để trải lòng, và để thấu hiểu chính bản thân. Những “trang nhật ký” bằng cọ của anh không chỉ ghi lại cảm xúc nhất thời, mà còn là chứng nhân cho quá trình trưởng thành của một tâm hồn nghệ sĩ. Trong từng gam màu đối kháng, từng nét cọ phóng khoáng, Lê Thừa Hải vẫn miệt mài đi tìm giọng nói của riêng mình – giọng nói của một người giấu tâm tư trong từng nét vẽ, nhưng lại nói được rất nhiều về con người và cuộc sống.
