Những ngày cuối năm thường là dịp để nhớ về những hành trình đã qua. Với Nguyễn Thị Kim Chi, đó là lúc chị gói những ký ức của ngày thơ bé, lẫn trong sắc màu của những năm tháng tự mình cầm cọ, mang đến Bảo tàng Mỹ thuật TP. Hồ Chí Minh một triển lãm cá nhân mang tên No Stopping 2. Triển lãm đánh dấu 20 năm đến với nghệ thuật của chị, giới thiệu 100 bức tranh sơn dầu cùng bộ gốm Xăm Hường thú vị.
Một góc trưng bày các tác phẩm tại triển lãm No Stopping 2. Nguồn: Artonis.
Bên cạnh sự tĩnh tại của hoa sen và hình tượng Phật, trung tâm của triển lãm vẫn là ký ức tuổi thơ, Kim Chi không giấu điều đó. Chị mang những chiếc chong chóng, con rối, những cục gạch thô vào trong tranh. Và một “ký hiệu riêng” mà chị tâm đắc nhất vẫn là hình ảnh người bà bán bánh dạo, người bà mà hồi bé chị từng gặp khi cùng mẹ đi bán bánh khắp nơi để mưu sinh, mang theo một chi tiết khó quên: đôi bàn chân giao chỉ, cùng tiếng rao vang lên trong những trưa hè. Triển lãm lần này chứa nhiều tình cảm của chị dành cho hành trình bén duyên với hội hoạ, nên không gian được phủ đầy tranh, từ những bức vẽ đầu tiên cho đến các tác phẩm mới nhất.
Đồng hành cùng Kim Chi trong lần triển lãm này là hoạ sĩ - giám tuyển Phan Trọng Văn. Anh nhìn nhận Kim Chi là một người “không bị ràng buộc bởi hàn lâm, học hỏi rất nhiều từ bạn bè, và quan trọng là sự bền bỉ, điều đã mang đến những tác phẩm dù còn thiếu sót, nhưng vẫn trọn vẹn theo cách riêng của mình khi đến với công chúng.” Nhà nghiên cứu mỹ thuật Ngô Kim Khôi lại thấy ở Kim Chi một bảng màu mạnh mẽ, ít nữ tính theo nghĩa quen thuộc; và chính sự “vụng về” không hàn lâm ấy cho thấy chị vẽ bằng cảm xúc thuần khiết. Cũng như nhiều bạn bè, đồng nghiệp và hoạ sĩ có mặt trong buổi khai mạc, ai cũng mong được nhìn thấy thêm nhiều lần No Stopping phá cách hơn của hoạ sĩ Nguyễn Thị Kim Chi. Bản thân chị cũng tự hứa với mình điều đó, bởi “còn thở là còn vẽ”, và sẽ không ngừng học hỏi, hoàn thiện hơn cho những lần trở lại sau.
Họa sĩ Nguyễn Thị Kim Chi bên những tác phẩm tại triển lãm No Stopping 2. Nguồn: Artonis.
Nhìn lại hai mươi năm đã qua, Kim Chi gọi đó là “một hành trình du mục”, vừa như giấc mơ, vừa kỳ diệu. Hội hoạ đến với chị không bằng những quyết định lớn, mà bằng những cuộc gặp nhỏ. Năm 2005, khi làm việc tại một phòng tranh, chị có cơ hội tiếp xúc với nhiều hoạ sĩ đi trước. Từ việc tự mày mò, rồi may mắn có những buổi chỉ dẫn kéo dài chừng năm phút, Kim Chi dần hiểu được nền tảng bố cục và cách làm chín màu. Chị luôn trân trọng những lời dạy ấy, không ngừng thể nghiệm và gói ghém chúng cho triển lãm lần này.
Và có lẽ, việc vẽ lại ký ức tuổi thơ, những điều chị nghĩ về niềm vui, cùng dấu ấn in sâu của những điều rất nhỏ bằng những gam màu mang “sự kết hợp của tinh thần hậu biểu hiện (post-expressionism), dã thú (fauvism) và nguyên thủy (primitivism) một cách tự do, mạnh mẽ”, như nhà phê bình Lý Đợi nhận xét, đã khiến sự kiện này ngập tràn trong màu sắc và những biến chuyển của nội tâm chị, suốt 20 năm qua.
Một số các tác phẩm trong triển lãm No Stopping 2. Nguồn: Artonis.
Cuối buổi khai mạc, Kim Chi chỉ mong người xem, khi đứng trong không gian này, có thể quay lại bản tâm và chạm vào những điều giản đơn nhất. Hai mươi năm hội hoạ của chị, suy cho cùng, vẫn bắt đầu từ một đôi bàn chân giao chỉ: bước chậm, nặng, không hoàn mỹ, nhưng chưa từng dừng lại. Và với mỗi tác phẩm được sưu tầm, đó cũng là một cách đóng góp, hỗ trợ đồng bào miền Trung khắc phục thiên tai, một món quà nhỏ mà chị muốn sẻ chia cùng dấu mốc 20 năm của mình.
Triển lãm mở cửa tự do đón công chúng yêu nghệ thuật tại không gian Toà 2, Bảo tàng Mỹ thuật TP. Hồ Chí Minh, từ ngày 20.12.2025 đến hết ngày 01.01.2026.
