Chuyển đến nội dung
Ngôn ngữ/
Artonis

Chu tất bình dân

Tên gọi cuộc triển lãm là "Chu tất bình dân". Chu là màu đỏ, Tất là cây sơn. Nhựa cây sơn là nguồn nguyên liệu chính để chế tác đồ sơn, nhựa sơn qua sơ chế cho ra màu đen và màu cánh gián; còn màu chu (đỏ son) tiêu biểu và đại diện cho bảng màu vật phẩm sơn. Chu và Tất mang tính biểu tượng màu sắc trong nghề sơn cổ truyền và cả trong kỹ nghệ sơn mài ngày nay. Hai chữ "Bình dân" là để gợi lên hình ảnh tầng lớp thầy thợ của nghề sơn mài đặc biệt lao nhọc. Cho dù là một họa sĩ tài hoa lịch lãm, khi thực hiện tác phẩm sơn mài thì họ cũng nhề nhại lấm lem như người thợ lao động chân tay. Huống chi, triển lãm này đem đến những sản phẩm sơn mài mỹ nghệ do giới nghệ nhân và thợ sơn làm ra, dùng chữ Bình dân nhằm xác định tiêu chí của bộ sưu tập, nhân mạnh và ghi nhận vai trò thâm lặng của giới thợ vốn luôn ở phía sau.

Từ Chu tất trong tiếng Việt, có nghĩa "làm xong công việc, không thiếu sót gì". Ở góc độ này, có thế liên tưởng đến lịch sử làng nghề, dù trong điều kiện không mấy thuận lợi, những người thợ, nghệ nhân, chủ xưởng sơn mài trong quá khứ đã làm rất tốt phần việc của mình, họ - những người bình dân ấy - đã định hình một dòng sản phẩm mỹ nghệ cao cấp và đặc sắc trong dòng văn hóa Việt Nam.

Mượn câu trong sách xưa rằng: "Người sành điệu không đòi hỏi ai đó phải hoàn hảo mọi mặt, nếu họ có tài hoa riêng, biết tô điểm cho đời thì vẫn đáng trân trọng, tỉ như như lớp sơn son (chu tất) làm đẹp cho bề mặt vật dụng vậy." Lời ví von này như một kích ngữ đã dẫn dắt và khích lệ tinh thân cho chúng tôi trong mười năm qua trong việc gom góp thu thập vật phẩm, và hôm nay xin được mở ra với khán giả đồng điệu để chia sẻ cùng nhau.